Di chuyển không bóng - chìa khóa của mọi hệ thống chiến thuật

12/10/2018

Kể từ khi người ta phát hiện ra rằng quả bóng sẽ luôn chạy nhanh hơn con người, chiến thuật ra đời. Và thay vì chạy theo quả bóng, con người sẽ chạy trước nó để có thể đón được nó ở những vị trí thuận lợi nhất.

Tham khảo thêm:

Thời sơ khai của bóng đá, thứ chiến thuật phổ biến nhất là “ruồi bâu”. Tức là quả bóng ở đâu, cầu thủ ở đó. Và vì mục đích của đá bóng là đưa bóng vào lưới đối phương, nên họ sẽ tập trung số lượng lớn nhất có thể gần khung thành đối phương. Những hệ thống chiến thuật đầu tiên với 4-5 tiền đạo là rất phổ biến. Nhưng đó là chuyện từ gần một thế kỷ trước rồi.

Bóng đá hiện đại đã thay đổi, việc giữ sạch lưới đôi khi còn quan trọng hơn việc ghi bàn

Theo thời gian, người ta phát hiện ra việc giữ sạch lưới cũng quan trọng như việc ghi bàn. Và khi điểm số là một hệ thống thông suốt trong mọi giải đấu, việc giữ sạch lưới còn quan trọng hơn cả việc ghi bàn. Và thế là số cầu thủ phòng ngự được tăng thêm.

Các đội hình chiến thuật dần được vẽ nên. Cái này khắc chế cái kia, để rồi dần dần lại bị xóa bỏ thay bằng một phương thức linh hoạt hơn. Nhưng điểm mấu chốt vẫn không đổi, đó là sự di chuyển của các cầu thủ. Bởi quả bóng vốn không bao giờ dừng lại, nên con người cũng vậy.

Bóng đá hiện đại được bình luận, nghiên cứu kỹ lưỡng, phân tích và mô hình hóa cụ thể. Không còn cảnh những pha tranh cướp rối rắm như 100 năm trước nữa. Chính vì vậy, kỹ năng của cầu thủ cũng được thay đổi. Thay vì kỹ thuật rê dắt thượng thừa thì nay những cầu thủ tốc độ và thông minh sẽ dành được ưu thế. Và điều tối quan trọng nữa là phải biết tôn trọng hệ thống mà mình đang tham gia vào. Bóng đá là môn thể thao tập thể, nên nói cho cùng dù có là siêu sao đi nữa, bạn cũng không thể một mình làm nên chiến thắng. Bạn chỉ là một phần của hệ thống, hãy tham gia vào nó.

Việc dạy cho các cầu thủ biết di chuyển cho đúng là điều kiện quyết dẫn đến thành công của các hệ thống chiến thuật. Đó là thứ mà chúng ta vẫn nghe với tên gọi “chiếm lĩnh không gian”. Nhưng để dễ hiểu, thì nó chính là chạy vào đúng chỗ.

Bởi mục tiêu của mọi đợt lên bóng là đưa quả bóng tới điểm đến xác định và giúp người nhận bóng đón bóng trong tư thế thoải mái nhất. Vì thế, việc di chuyển trong bóng đá luôn ưu tiên cho những cá nhân di chuyển không bóng tốt, bởi chẳng ai dại dột đưa quả bóng vào khu vực bị đối phương vây quanh cả.

Chúng ta ca ngợi Xavi, Modric hay giờ là Jorginho vì khả năng chuyền bóng hoàn hảo. Nhưng cũng phải khen ngợi cả người chạy chỗ. Cầu thủ không thể chuyền chính xác tuyệt đối vào một vị trí mà HLV chỉ ra từ trước, mà anh ta chỉ có thể chuyền bóng làm sao để điểm rơi của quả bóng nằm ở khoảng bán kính vài mét vuông của khu vực đó. Còn đồng đội phải di chuyển để làm sao cho có người có mặt ở khoảng không gian ấy và nhận bóng. Đó chính là chiến thuật.

Có một khẩu quyết mà các cầu thủ cần nhớ về di chuyển không bóng: Khi có bóng, phải mở rộng tối đa không gian. Còn khi mất bóng, cự ly đội hình, khoảng cách giữa từng cầu thủ ở cùng một tuyến, khoảng cách giữa các tuyến phải là nhỏ nhất.

Như một tình huống triển khai bóng từ sân nhà, khi mà trung vệ chuyền bóng cho tiền vệ trung tâm. Đối phương sẽ có xu hướng di chuyển dần vào giữa để dành lại bóng, nhưng hậu vệ biên đội nhà tuyệt đối phải bám cánh bởi như thế tiền vệ trung tâm mới có thể chuyền bóng ra khỏi khu vực chật chội của mình. Đó chính là giữ đúng vị trí, thứ đòi hỏi tư duy và kỷ luật chiến thuật.

Khi có bóng các cầu thủ phải mở rộng tối đa không gian


Ngược lại, ở thế trận phòng ngự, để đối phương xộc thẳng vào trung lộ là hiểm họa quá lớn với hàng thủ. Khi đó, các tiền vệ trung tâm cần hỗ trợ lập tức còn hai cầu thủ biên cần khép không gian lại. Nếu khóa được trung lộ nghĩa là buộc đối phương đẩy bóng ra biên. Khi đó lựa chọn duy nhất là treo bóng vào trong là cách tiếp cận cầu môn có tỷ lệ ăn bàn thấp nhất.

Trong tấn công cũng vậy. Nếu hai tiền đạo cùng cầm vào một khu vực chật hẹp, điều đó chỉ càng làm cho khả năng bao vây của đối thủ trở nên dễ dàng hơn. Người ta sẽ cần cầu thủ tách ra mở không gian tối đa cho đường chuyền quyết định.

Cùng với thời gian, những hệ thống chiến thuật ngày càng trở nên linh hoạt và đa dạng hơn. Nó không còn là sơ đồ cứng 4-4-2 hay 4-3-3 như thời kỳ đầu. Sơ đồ là chết, con người mới là thứ quyết định tất cả. Trong một trận đấu, sự xoay chuyển của các cầu thủ trở nên linh hoạt với vài sơ đồ được sử dụng trong từng tình huống cụ thể. Tất cả điều này chỉ làm được vì chính các cầu thủ cũng đã khỏe và thông minh hơn nhiều. Huyền thoại về đội bóng “chạy cả ngày mà không biết mệt” để rồi thường lội ngược dòng phút cuối của người Đức cũng vì thế mà mất đi. Bóng đá mà, ngày nay ai cũng chạy khỏe ghê gớm.

Long Win

300x250
300x250
BÌNH LUẬN BÀI VIẾT
928x90
Tin mới trong ngày
928x90
Đọc thêm
09-12-2018

Sau trận đấu với lượt về với Philippines, Quang Hải lại một lần nữa được bầu là cầu thủ xuất sắc nhất trận đấu. Đây là lần thứ 2 ở giải đấu này, cầu thủ 21 tuổi nhận được danh hiệu này. Chứng kiến màn trình diễn vượt trội của số 19 trên sân Mỹ Đình, người ta phải thừa nhận Hải thực sự ở một trình độ chơi bóng cao hơn so với mặt bằng của giải đấu cho đến lúc này.

08-12-2018

Nếu trận chiến ở Stamford Bridge đêm nay diễn ra từ 1 tháng trước, đó sẽ là trận đấu đáng chờ đợi nhất thế giới. Nhưng thời thế đã đổi thay, Sarri giờ ở cửa dưới hoàn toàn so với Pep dù ông được chơi trên sân nhà.

08-12-2018

Trận thắng trên sân Mỹ Đình đưa chúng ta vào bán kết. Nhưng so với những trận đấu trước thì đây là trận đấu mà chúng ta đã mất đi thế chủ động nhiều nhất trong phần lớn thời gian bóng lăn. Một trận khổ chiến vất vả của các cầu thủ trẻ để thu lại những bài học quý cho mục tiêu chinh phục cuối cùng.

08-12-2018

Nhà tôi ở gần sân Mỹ Đình, những ngày mở bán vé AFF luôn là những ngày mệt mỏi. Người hâm mộ tập trung đông đảo từ sớm, quây kín hết sân vận động lại đến trụ sở liên đoàn. Tất nhiên phần lớn là cổ động viên, người hâm mộ thực sự muốn có một tấm vé để vào cổ vũ đội nhà, nhưng một số lượng cũng lớn không kém nữa là lực lượng phe vé, ăn theo và an ninh. Lượng lớn người tập trung từ sáng tới tối, ai cũng mệt mỏi, chuyện chen lấn tranh cãi thường xuyên xảy ra.

07-12-2018

10 năm, với nhiều cổ động viên bóng đá thế giới, đó là quãng thời gian mà kỷ nguyên thống trị của Lionel Messi và Cristiano Ronaldo bị phá vỡ bởi Luka Modric. 10 năm, với các fan hâm mộ đội tuyển Việt Nam, đó là mốc son vàng của chúng ta tại giải đấu cao nhất khu vực Đông Nam Á.

928x90
06-12-2018

Trước một đối thủ có thể chất trội hơn và chơi cực kỳ quyết liệt, các cầu thủ của chúng ta đã gặp nhiều khó khăn. Nhưng bằng sự quả cảm và khôn ngoan chúng ta cũng đã vượt qua được những khó khăn để hiên ngang tiến vào chung kết.

06-12-2018

Lợi thế giành được tại Bacolod và việc Thái Lan đã bị loại đêm qua. Nhiều người thậm chí đã nghĩ luôn tới chức Vô địch rồi. Nhưng chúng ta vẫn còn một trận bán kết chiều nay, hãy giữ mình trên mặt đất. Chúng ta còn cần phải vượt qua chính mình.

06-12-2018

" Qủa Bóng Vàng FIFA 2018 thuộc về.... ", khi lời công bố ấy vang lên cũng là lúc xuất hiện một vị "vua" mới, một chàng trai nhỏ con với tính cách lặng thầm, nho nhã bất ngờ chấm dứt một kỷ nguyên Si và Rô đã tồn tại suốt một thập kỷ- và anh là Lukita, hay đơn giản là Luka Modric.

06-12-2018

Mọi thứ đã thay đổi quá nhanh với Phan Văn Đức trong một năm qua, từ một cầu thủ trẻ thậm chí là vô danh bỗng chốc vụt lớn tại giải U23 châu Á và lúc này trở thành một quân bài chiến lược quan trọng của HLV Park Hang Seo.

300x250
728x90
130x300
130x300